Kwartalnik Boyma

Kwartalnik Boyma – nr 3 (5) /2020

W nowej rzeczywistości pandemicznej oddajemy w Państwa ręce trzecie wydanie Kwartalnika Boyma w 2020 r. Poruszamy w nim szereg zagadnień związanych z COVID-19, w tym stan epidemii w Azji Centralnej i w Korei Południowej, relacjami na linii Pekin-Waszyngton, a także uwagi dotyczące tzw. „dyplomacji maseczkowej” uprawianą przez Chiny.

Pobierz ten materiał w  PDF

Instytut Boyma 31.08.2020

W nowej rzeczywistości pandemicznej oddajemy w Państwa ręce trzecie wydanie Kwartalnika Boyma w 2020 r. Poruszamy w nim szereg zagadnień związanych z COVID-19, w tym stan epidemii w Azji Centralnej i w Korei Południowej, relacjami na linii Pekin-Waszyngton, a także uwagi dotyczące tzw. „dyplomacji maseczkowej” uprawianą przez Chiny.

Kwartalnik Boyma jest owocem pracy ponad dwudziestoosobowego zespołu Instytutu Boyma. Prezentujemy w nim artykuły zorganizowane tradycyjnie wedle kryterium geograficznego w działach: Azja Centralna, Azja Południowa, Azja Wschodnia, Bliski Wschód czy Zakaukazie. W tym numerze osobną część kwartalnika poświęciliśmy na format współpracy z Chinami w ramach 17+1, który w najbliższym czasie będzie dalej znajdował się  pod wpływem konfliktu chińsko-amerykańskiego z jednej strony, a z drugiej strony ewolucji wewnątrz Unii Europejskiej, która w rosnącym stopniu uznaje Pekin nie tylko za ważnego partnera, ale jednocześnie również za systemowego rywala.

W dziale poświęconym Azji Centralnej prezentujemy dwie analizy autorstwa Jerzego Olędzkiego i Michała Chabrosa. Jerzy Olędzki analizuje zwiększające się w ostatnich latach zakupy broni w Azji Centralnej, na których znacznie zyskują amerykańskie koncerny, rozpychając się na rynkach dotychczas silnie zdominowanych przez Rosję. Zaś Michał Chabros zastanawia się, jak COVID-19 wpłynie na współpracę regionalną.

W kolejnym tekście Magdalena Rybczyńska opisuje reinterpretację tradycyjnego powitania Namaste w Azji Południowej. Dzięki temu, że jest bezdotykowe, zdobyło uznanie wśród światowych liderów w dobie koronawirusa.

Natomiast w dziale poświęconym Azji Wschodniej znajdą Państwo teksty Karoliny Załęgowskiej, Eweliny Horoszkiewicz i Marcina Świerzyny poświęcone Chinom i Hongkongowi w dobie epidemii w perspektywie społecznej, technologicznej i kulturowej. Stażystka Instytutu Boyma Sabina Rakoczy razem z Jakubem Kamińskim napisali zaś komentarz podsumowujący początki epidemii w Chinach, a także wzrost napięć na linii Waszyngton-Pekin w czasach pandemii. W tle pojawia się również zwięzła analiza dotycząca stosunku dwóch głównych amerykańskich partii politycznych do Chińskiej Republiki Ludowej. Dział wieńczy artykuł Romana Husarskiego, który mieszkając na Półwyspie Koreańskim, krytycznym okiem dzieli się refleksjami nad polityką wobec COVID-19 wdrożoną przez Seul.

Następnie zapraszamy do lektury analizy o irańskim kryzysie narkotykowym autorstwa Antoniego Jakubowskiego. W tekście porusza kwestie znowelizowanej ustawy o narkotykach (z 2018 r.), nielegalnego handlu używkami na granicy afgańsko-irańskiej, a także nieudanej polityki społecznej mającej na celu opanowanie rozprzestrzenienia się nałogu wśród osób młodych. Szacuje się, że w 2019 r. aż 2,6 miliona Irańczyków było uzależnionych od narkotyków, w tym głównie heroiny. Obecnie Iran jest krajem o prawdopodobnie największej liczbie uzależnionych od tego narkotyku na świecie.

Działy regionalne zamyka tekst o Kaukazie. Stażystka Instytutu Boyma, Ani Minasyan, napisała analizę dotyczącą pierwszych miesięcy rozprzestrzeniania się COVID-19. Obserwuje w nich działania podjęte przez Gruzję, Armenię i Azerbejdżan, analizując wprowadzanie nowych regulacji i powoływanie nowych organów, które miały za zadanie zapobiec rozprzestrzenianiu się zarazy.

W części poświęconej identyfikacji globalnych trendów Magdalena Sobańska-Cwalina rozważa konsekwencje pandemii dla planowania przestrzennego, urbanistyki i architektury. W jaki sposób epidemia wpłynie na zarządzanie przestrzenią miejską? Jak zmieni  biura? Czy dotknie sfery domowej? Analityczka próbując uchwycić aktualne trendy, odwołuje się do szeregu przykładów z państw europejskich i azjatyckich. W tej samej sekcji Dawid Juraszek prosto z Kantonu snuje rozważania nad zmianami klimatycznymi, ekologią i COVID-19. Analizuje w tekście krótkotrwałe i długotrwałe konsekwencje inicjatyw podejmowanych na arenie międzynarodowej  w ścisłym nawiązaniu do najnowszej literatury przedmiotu.

Osobom zainteresowanym rozważaniami strategicznymi serdecznie polecamy obszerną analizę Krzysztofa M. Zalewskiego i Pawła Behrendt poświęconą Czterostronnemu Dialogowi nt. Bezpieczeństwa (QUAD), czyli „Kwadryga na Indopacyfiku – ani sojusz, ani efemeryda”. Autorzy argumentują, że Quad wywołał do tej pory więcej dyskusji niż podjęto faktycznych działań w celu jego formalizacji i utrwalenia wpływu na scenie międzynarodowej, lecz wobec wzrastającej potęgi autorytarnych Chin dialog może być w przyszłości użytecznym instrumentem w polityce zagranicznej czterech demokratycznych potęg morskich: USA, Japonii, Indii i Australii.

W sekcji 17+1 publikujemy wywiad przeprowadzony przez Krzysztofa M. Zalewskiego z Michałem Wójcikiem, Dyrektorem Departamentu ds Współpracy Międzynarodowej Ministerstwa Gospodarki i Morskiej i Żeglugi Śródlądowej. Celem rozmowy jest nakreślenie pól do współpracy w ramach 17+1, a także zastanowienie się nad celowością istnienia tej platformy. W drugiej części sekcji znajduje się polemiczny tekst Patrycji Pendrakowskiej dotyczący współpracy z Chinami i funkcjonowania polskiego świata studiów sinologicznych i area studies w spolaryzowanej rzeczywistości geopolitycznej.

W dziale varia Karolina Zdanowicz analizuje konsekwencje zamachu Aum Shinrikyo w 1995 r. , a także pojmanie guru sekty w kontekście prawa wolności religijnej w Japonii. Analityczka zastanawia się między innymi nad tym, jak finanse ugrupowania Aum Shinrikyo zostały spożytkowane na dotowanie budowy laboratorium broni masowej zagłady czy przedsięwzięcia podróży do Afryki w celu zdobycia wirusa Ebola.

Dziękujemy również panu Jerzemu Czajewskiemu za podzielenie się z nami niewątpliwie niezwykle cennym historycznie materiałem i artykułem dotyczącym cmentarza w Harbinie, gdzie na przełomie XIX i XX w. pochowanych zostało wielu znanych Polaków budujących to miasto na dalekim krańcu Mandżurii. Fotografie i mapy pozwalają w pewnej mierze odtworzyć ówczesną przestrzeń cmentarza. Powyższy artykuł zmusza nas też do zadania sobie pytania: czy dostatecznie pielęgnujemy pamięć historyczną o Polakach, którzy niegdyś zamieszkiwali Państwo Środka? Osoby zainteresowane Harbinem i jego przeszłością zachęcamy do obejrzenia na naszym kanale youtube materiału filmowego nagranego przez Patrycję Pendrakowska z Łucją Drabczak, w którym przedstawia swoje wspomnienia z dzieciństwa spędzonego w Chinach.

Zainteresowanych owocami prac Instytutu Boyma zapraszamy do śledzenia naszych cotygodniowych aktywności. Na bieżąco o sprawach ważnych dla Azji, Europy i Polski informujemy opinię publiczną dzięki formatom Tydzień w Azji i Azjatech prowadzonymi wspólnie z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości (PWTP) na portalu wnp.pl. Publikujemy nasze artykułu również we współpracy z magazynem Forbes, a nasi analitycy piszą teksty dla szeregu polskich czasopism i platform internetowych, w tym dla Kultury Liberalnej, Liberte, Nowej Konfederacji, Tygodnika Powszechnego, Polityki czy magazynu ZNAK. Jesteśmy również aktywnymi uczestnikami audycji radiowych poświęconych sprawom globalnym. Współpracujemy również z Polską Agencją Prasową, dzięki czemu redakcje w Polsce dostają nasze materiały w formie depesz. Uruchomiliśmy również nowy format podcastów, czyli internetowych programów dźwiękowych, który koordynuje z ramienia Instytutu Boyma Iga Bielawska. Wszystkich Czytelników i Czytelniczki zapraszamy do dyskusji nad tekstami w naszych mediach społecznościowych, a tych i te spośród nich, które mogą sobie na to pozwolić, prosimy o wsparcie naszej działalności w formie darowizn. Dzięki nim będziemy mogli tworzyć i udostępniać jeszcze więcej treści, wzbogacając polską debatę publiczną o czekających nas szansach, zagrożeniach i wyzwaniach.

Patrycja Pendrakowska wraz z zespołem Instytutu Boyma

czytaj więcej

Roman Husarski o swojej najnowszej książce poświęconej Korei Południowej

W najnowszym podcaście Iga Bielawska rozmawia z autorem "Kraju niespokojnego poranka", książki o Korei Południowej, której premiera już wkrótce!

Forbes: Dyplomacja kupiecka, czyli jak Berlin dogaduje się z Pekinem

(...) Silna gospodarka, liczba ludności, rozwinięte ośrodki naukowe i względna stabilność ekonomiczna sprawiają, że Chińczycy traktują Berlin jako swego strategicznego partnera. Na to jednak nakładają się tarcia między Pekinem a Waszyngtonem, dlatego Berlin, troszcząc się o interes ekonomiczny, szuka drogi środka

Tydzień w Azji #74: Azja to kosztowny region dla ekspatów

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Programy wyborcze pięciu komitetów wyborczych a sprawa Azji

W programach wyborczych partii, które będą mogły wystawić kandydatów do Sejmu, temat Azji jest potraktowany bez należytej staranności. Można uwagę tę rozszerzyć wobec całego zagadnienia polskich polityki zagranicznej, której w programach wyborczych poświęcono zdecydowanie zbyt mało przestrzeni.

Oblicza azjatyckiego stulecia – Dyskusja wokół Kwartalnika Boyma 4(6)/2020

Spotkanie odbędzie się we czwartek, 21 stycznia 2021 o godzinie 19:00 za pośrednictwem platformy Zoom. Do udziału w dyskusji oraz spotkaniu online z autorami i autorkami Instytutu Boyma zapraszamy wszystkich zainteresowanych.

RP: Uzbekistan – co oferuje najludniejszy kraj Azji Centralnej?

Uzbekistan jest republiką o największej populacji w Azji Centralnej. Mieszka tam 34 mln osób (2020 r.), co stanowi ponad 45 proc. ludności regionu. Potencjalnie więc dysponuje największym rynkiem zbytu, który jest jednak ograniczony relatywnie niską siłą nabywczą społeczeństwa.

Wywiad: Chiny na rynku e-commerce jako bieżące wyzwanie dla Unii Europejskiej

Wywiad z dr. Aleksandrą Musielak - doktor nauk prawnych, absolwentką Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz Wydziału Prawa Uniwersytetu Warwick, ekspertką Konfederacji Lewiatan ds. nowych technologii oraz rynku cyfrowego i telekomunikacyjnego.

Konsekwencje zamachu Aum Shinrikyo w 1995 r. – kosze na śmieci, nadzór religii i 9/11

Trzęsienie ziemi w Kobe pochłonęło ponad 6 i pół tysiąca ofiar, a ponad 300 tysięcy pozostawiło bez dachu nad głową. Zamach terrorystyczny z użyciem sarinu w tokijskim metrze przeprowadzony przez Aum shinrikyo pozbawił życia dwunastu. Oba zdarzenia miały miejsce w 1995 roku. Mimo niewspółmierności w zniszczeniach, Haruki Murakami (2003) równo zestawia oba wydarzenia jako dwa kamienie milowe, które odcisnęły się na psychice ówczesnego Japończyka.

Azjatech #114: Miasto-państwo buduje światową stolicę innowacji

Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Chińscy katolicy wychodzą z cienia? Starania Watykanu o zjednoczenie Kościoła

Kiedy w 1989 r. papież Jan Paweł II leciał z wizytą do Korei Południowej, władze chińskie nie zezwoliły na przelot nad terytorium Chińskiej Republiki Ludowej. Papieski samolot musiał wydłużyć trasę przez sowiecką przestrzeń powietrzną. Wielokrotnie podkreślane przez Ojca Świętego pragnienie nawiązania relacji Kościoła z Pekinem i przekucie jej w konkretne formy współpracy zatrzymało się na etapie nieoficjalnych działań na płaszczyźnie dyplomatycznej. 25 lat później Franciszek jako pierwszy w historii papież wysłał telegram z pozdrowieniami dla przywódcy Chin z pokładu samolotu przelatującego nad ChRL.

Tydzień w Azji: Indyjski rynek walentynkowy, czyli szybka westernizacja młodego pokolenia klasy średniej

14 lutego miliony ludzi na całym świecie celebrują święto zakochanych. Zgodnie z panującym zwyczajem tego dnia wysyła się kartki z wyznaniami miłosnymi, kwiaty oraz upominki. Indie pod tym względem nie są wyjątkiem...

Tydzień w Azji #38: Czas się liczy. Unia negocjuje układ handlowy z Australią

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Zjednoczenie oczami Złego Chłopca

Ludzie zawodzą nad moimi filmami, bo odsłaniają „genitalia”, które wszyscy chcą schować. Kim Ki Duk Temat zjednoczenia Korei Południowej i Północnej na trwale gości w dyskursie politycznym i społecznym Półwyspu Koreańskiego. Nic nie wskazuje na to, by rozdzielony naród miał się w najbliższym czasie połączyć, ale artyści nie dają zapomnieć społeczeństwu o ciągle aktualnym problemie. […]

Chińskie stulecie w Azji? Jakiej polityki azjatyckiej potrzebuje Polska

Zapis debaty odbywającej się na Igrzyskach Wolności w dniu 14 listopada 2020 r.

Azjatech #77: Indyjska Jio Platforms chce budować z Amerykanami własną infrastrukturę sieci 5G

Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Instytut Boyma partnerem programu NATO Youth Delegate of Poland

Młodzieżowy Delegat RP do NATO uzyska m.in. możliwość wzięcia udziału w szeregu konferencji, warsztatów i akademii tematycznych, a także okazję do poznania europejskiej klasy ekspertów oraz sposobu funkcjonowania instytucji Sojuszu Północnoatlantyckiego.

Forbes: Społeczeństwo siwieje. Lepiej się przygotować, niż załamywać ręce

Nadchodzące dekady przeobrażą światowe miasta. W krótszej perspektywie zmiany będą spuścizną pandemii, natomiast w dłuższej – pokłosiem demografii. Trendów demograficznych prawdopodobnie nie odwrócimy, dlatego warto się zastanowić, jak przystosować otoczenie do starzejącego się społeczeństwa

Tydzień w Azji #63: Eksporterzy ropy w Eurazji cierpią na wojnie cenowej na rynku ropy

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Azjatech #89: Koniec masztów? Japoński SoftBank pracuje nad powietrznymi przekaźnikami 5G

Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Dr Krzysztof Zalewski uczestnikiem Kigali Global Dialogue w Rwandzie

Krótka notatka i galeria zdjęć od przewodniczącego rady Fundacji Instytut Boyma, który przebywa w Rwandzie na konferencji "Kigali Global Dialogue".

Koreański szamanizm jako wyzwanie dla badaczy

 „Problem szamanizmu był i pozostaje jednym z najtrudniejszych problemów w historii religii” pisał słynny rosyjski etnograf i religioznawca Siergiej Tokariew.  Być może żaden z przykładów nie jest tak wyraźnym potwierdzeniem tej tezy jak muism[1], czyli szamanizm koreański. Badania nad rodzimą religią kraju Spokojnego Poranka dostarczają bardzo wielu pytań, na które zazwyczaj trudno udzielić jednoznacznej odpowiedzi. […]

Help! Czyli dlaczego Korea Południowa potrzebuje Korei Północnej?

Słynny utwór Beatlesów pt. „Help” z 1965 roku stał się pretekstem do napisania poniższego komentarza. W latach 80. i przede wszystkim 90. to Korea Północna prosiła o pomoc gospodarczą, kiedy Korea Południowa błysnęła na arenie międzynarodowej dzięki wzrostowi gospodarczemu (według Światowego Banku około 4% w stosunku rocznym między 2000 a 2009). Sytuacja gospodarcza nieco się […]

Polskie porty rosną w siłę – wywiad z Morską Agencją Gdynia

Temat rozwoju infrastruktury w regionie Europy Środkowo-Wschodniej w związku z zapoczątkowaną przez Pekin inicjatywą Pasa i Szlaku nie traci na aktualności. O opinie i dane z pierwszego frontu poprosiliśmy Morską Agencję Gdynia, jedno z wiodących przedsiębiorstw zajmujących się logistyką i transportem transkontynentalnym w Polsce.

„Nieistniejąca epidemia” w Korei Północnej: wnioski dotyczące ostatniego posiedzenia Najwyższego Zgromadzenia Ludowego

Oficjalnie nie potwierdzono przypadków zachorowań na koronawirusa w Korei Północnej. Zainteresowanie obserwatorów budzi fakt, że podczas Najwyższego Zgromadzenia Ludowego 12 kwietnia 2020 roku zdecydowano się na przegłosowanie ustawy o wirtualnej edukacji w tym państwie.