4 kwietnia, w chińskie święto zmarłych, ustanowiono żałobę narodową, która ma uczcić i upamiętnić zmarłych – zwykłych obywateli, ale także lekarzy i pielęgniarki, którzy poświęcili własne zdrowie i życie by opiekować się pacjentami. Przez rząd i chińskie społeczeństwo według oficjalnych przekazów okrzyknięci zostali „męczennikami”. W trakcie żałoby narodowej w Chinach zostały wprowadzone bardzo surowe ograniczenia (a nawet zakazy) dotyczące rozrywki. Wszystko w celu godnego upamiętnienia ofiar zarazy.
W instytucjach państwowych, ambasadach i konsulatach flagi zostały opuszczone do połowy masztu. Wszystkie placówki dostały szczegółowe wytyczne, jak powinien przebiegać proces opuszczania flagi oraz jaka odległość powinna dzielić ją od szczytu masztu. O godzinie 10:00 prezydent Xi Jinping, premier Li Keqiang oraz wysocy urzędnicy partyjni zebrali się na placu przed siedzibą rządu w Pekinie. Symbolem żałoby były nie tylko opuszczone flagi, ale także białe kwiaty przypięte do marynarek oficjeli (biały jest w Chinach kolorem żałobnym). Jednocześnie zgodnie z rozporządzeniem, nastąpiły 3 minuty ciszy i rozbrzmiały alarmy, syreny oraz klaksony w całym kraju.
Obchody żałobne nie sprowadziły się tylko do oficjalnej części przemówień politycznych. W Chinach na 24 godziny wstrzymano działalność wszystkich miejsc związanych z rozrywką, w tym barów, klubów, karaoke, a także kin. Co więcej, producenci gier (w tym giganci tworzący gry na telefony komórkowe: Tencent i NetEase) zostali zobowiązani do wyłączenia serwerów na dzień żałoby, co uniemożliwiło graczom prowadzone przez nich rozgrywki. Podobnie przestały działać serwisy live-streamingowe, a platformy takie jak Youku czy iQiyi zapełniły się materiałami o bohaterskiej walce personelu medycznego z koronawirusem.
Każdy z serwisów internetowych zmienił szatę graficzną na czarno-białą, gdzie głównym elementem jest opuszczona do połowy masztu flaga ChRL i hasło: „Wyrazy głębokiego żalu z powodu śmierci naszych braci – męczenników w walce z nowym koronawirusem”. Stacje telewizyjne emitujące głównie programy rozrywkowe czy seriale również ograniczyły nadawanie, a wszystkie firmy, w tym giganty jakie jak Huawei, zmieniły logo na monochromatyczne.

Święto zmarłych (Qing Ming) w Chinach obchodzone jest 15 dni po przesileniu wiosennym i zwykle przypada na początek kwietnia. Jest jedną z najważniejszych form oddawania kultu przodkom w kulturze Państwa Środka. To dzień pamięci o bliskich zmarłych, upamiętnienia ich i podobnie z resztą jak w Polsce, odwiedzania i porządkowania grobów.
W tym roku święto Qing Ming jest jednak wyjątkowe, bowiem w żałobie pogrążony jest cały kraj i to nie symbolicznie, lecz oficjalnie. W ciągu ostatnich miesięcy Chiny mierzyły się z widmem epidemii nieznanego do tej pory koronawirusa SARS-Cov-2, który wywołuje chorobę układu oddechowego zwaną Covid-19. Od stycznia temat epidemii, która przerodziła się w globalną pandemię, nie schodzi z czołówek serwisów informacyjnych. Według oficjalnych danych chińskiego rządu w ChRL na chorobę zmarło ok. 3335 osób, a zarażonych zostało ponad 80 tysięcy. Wiarygodność statystyk i sprzeczne informacje krążące po sieci, wciąż są obiektem spekulacji i dyskusji analityków oraz opinii publicznej. W Europie obecnie najbardziej dotknięte epidemią są Hiszpania oraz Włochy, gdzie w wyniku powikłań Covid-19 umiera dziennie nawet kilkaset osób. Globalna sytuacja jest bezprecedensowa – zarówno pod względem gospodarczym jak i zdrowia publicznego. Wiadomości płynące z chińskich serwisów informacyjnych mówią jednak, że Chiny powoli przezwyciężają kryzys i co więcej, chcą dzielić się doświadczeniem oraz pomóc Zachodowi. W internetowej zaczął nawet funkcjonować termin „nowy zdrowotny jedwabny szlak”.
Tegoroczne wyjątkowe obchody święta zmarłych spotkały się z poparciem większości Chińczyków, którzy również aktywnie wyrażali swoją solidarność z ofiarami. Wszystkie ograniczenia potraktowano ze zrozumieniem, a wielu internautów wyrażało opinię, że choć jeden dzień zdecydowanie należy się pamięci wszystkich, którzy poświęcili życie w walce z niewidzialnym przeciwnikiem. Wśród internautów na platformach WeChat i Weibo pojawiły się też nieliczne opinie, że restrykcyjne obchody żałoby narodowej to nie odruch serca, tylko scenariusz ustawiony „pod publikę” a rozrywki domowe nie mają żadnego związku z uczczeniem pamięci rodaków.
W Wuhanie, gdzie niedawno znów potwierdzono nowe zarażenia, rodzinne obchody Qing Ming Jie i odwiedzanie grobów zmarłych zostały zakazane do 30 kwietnia.
Karolina Załęgowska Absolwentka sinologii oraz stosunków międzynarodowych na Uniwersytecie Warszawskim. Aktualnie wiceprezes i ekspertka Instytutu Boyma ds. Chin kontynentalnych i Hongkongu. W kręgu jej zainteresowań badawczych znajdują się stosunki międzynarodowe w regionie Azji i Pacyfiku, historia i kultura Chin oraz językoznawstwo wschodnioazjatyckie.
czytaj więcej
Kwartalnik Boyma – nr 3 (25)/2025
Z ogromną przyjemnością prezentujemy Wam, naszym czytelnikom, najnowszy numer Kwartalnika Boyma i bardzo serdecznie zapraszamy do lektury numeru!
Zespół Instytutu BoymaAzjatech #80: Czy wyobraźnia sztucznej inteligencji dorówna ludzkiej?
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Forbes: Kryzys jednego z największych funduszy inwestycyjnych. Jack Ma opuszcza zarząd SoftBanku
25 czerwca chiński miliarder Jack Ma opuścił zarząd japońskiego holdingu finansowego SoftBank Group Corp. Tego samego dnia prezes SoftBanku, Masayoshi Son, ogłosił że ustąpi z zarządu Alibaby (...)
Paweł BehrendtBorder conflicts as political tools: the Thailand–Cambodia crisis
The border conflict between Thailand and Cambodia is much more than just a territorial dispute. Rooted in historical ambiguities, it has become a tool for domestic political maneuvering in both countries and a stage for international strategic competition.
Andżelika SerwatkaPaweł Behrendt dla PR24 o rozmowie Biden-Xi: nie ma mowy o przyjacielskim tonie
Serdecznie zapraszamy do odsłuchania zapisu rozmowy analityka Instytutu Boyma Pawła Behrendta, który w rozmowie z dziennikarzem PR24 Krzysztofem Grzybowskim skomentował rozmowę pomiędzy Xi Jinpingiem i Joe Bidenem.
Azjatech #116: Linie lotnicze JAL zamierzają wejść na rynek latających samochodów
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Azjatech #233: Chiny przegrały z USA bitwę o TikToka, ale to nie koniec wojny
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Azjatech #155: Chiny wystrzeliły satelitę komunikacji kwantowej
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji: Indyjski rynek farmaceutyczny w czasie pandemii COVID-19
Masowe rozprzestrzenianie się koronawirusa sprawiło, że Indie stanęły do wyścigu z czasem, którego zwieńczeniem ma być stworzenie szczepionki na tę chorobę. Indyjski rynek farmaceutyczny może odegrać kluczową rolę w tym przedsięwzięciu.
Iga BielawskaAzjatech #27: Izraelskie automaty do produkcji wody z powietrza ruszają na podbój Uzbekistanu
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Przedstawiciel Instytutu Boyma weźmie udział w konferencji organizowanej przez Polsko-Chińską Główną Izbę Gospodarczą SinoCham.
Forbes: Chińczycy chcieli skorzystać na brexicie. Będą musieli obejść się smakiem
Pekin zakładał, że w obliczu brexitu dojdzie do zbliżenia gospodarczego i politycznego między Londynem a Państwem Środka. Szansę na to Chiny upatrywały w potrzebie zastrzyku inwestycyjnego nad Tamizą w związku z rozluźnieniem relacji Londynu z kontynentem.
Patrycja PendrakowskaTydzień w Azji: Okoliczności odejścia premiera Abe
O potencjalnej rezygnacji spekulowano jeszcze przed pierwszymi wizytami premiera w szpitalu, zwiastującymi jego odejście z powodu silnego nawrotu wrzodziejącego zapalenia jelita grubego – choroby, która oficjalnie wymusiła na Abe rezygnację z premierostwa w 2007 roku.
Zespół Instytutu BoymaJoga jako soft power Indii: Od tradycji do instrumentu polityki międzynarodowej
Joga, stanowiąca swoisty wymiar indyjskiego ducha, obecnie stała się istotnym narzędziem dyplomacji kulturalnej Indii do wzmacniania pozycji kraju na arenie międzynarodowej.
Magdalena RybczyńskaTydzień w Azji #276: Ważna zmiana we władzach mocarstwa. Premier sprowokował muzułmanów i stracił
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Azjatech #201: Korea Północna okrada firmy na całym świecie i zarabia miliardy dolarów
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Azjatech #185: Adidas otwiera w Chinach stadion wykonany ze starych butów
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
RP: Na co polscy przedsiębiorcy powinni uważać na kazachskim rynku?
Charakterystyczną cechą prowadzenia biznesu w Azji Środkowej, w tym w Kazachstanie, jest konieczność nawiązywania i utrzymywania osobistych relacji. Wyzwania to m.in. ryzyko kursowe związane z miejscową walutą oraz transport i logistyka.
Magdalena Sobańska-CwalinaRP: Wyboista droga do wznowienia eksportu mięsa z Polski do Chin
Eksport wieprzowiny znad Wisły do Chin jest obecnie niemożliwy, podobnie jak drobiu i wołowiny. Mimo ponad dekady starań o uczynienie Państwa Środka stałym rynkiem eksportowym dla polskich firm, działania te nie przyniosły trwałych rezultatów.
Patrycja PendrakowskaTydzień w Azji #158: Wojna na Ukrainie wepchnie Azję Środkową w mocniejsze objęcia Chin?
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Projekt Nowy Kazachstan. Szanse i zagrożenia społeczno-polityczne
Projekt Nowy Kazachstan, przedstawiony 16 marca przez prezydenta Kasym-Żomarta Tokajewa, w założeniu ma wyznaczać kierunek zmian w polityce wewnętrznej. Wskazano w projekcie kluczowe obszary, w których planowane są zmiany. Ich przeprowadzenie powinno zdemokratyzować system władzy.
Jerzy Olędzki„Obyś była matką tysiąca synów” – status kobiety w społeczeństwie indyjskim
Konstytucja Indii z 1950 roku wprowadziła zasadę równości szans płci, która przyznaje kobietom i mężczyznom takie same prawa w życiu rodzinnym, politycznym, społecznym i gospodarczym. Dlaczego zatem prawie czterdzieści procent dziewczynek w wieku 15-17 lat nie uczęszcza do szkół, wciąż kultywuje się zwyczaj przekazywania posagu a prenatalna selekcja płci to nadal ogromny społeczny problem?
Magdalena RybczyńskaRelacja video ze spotkania autorskiego z profesorem Góralczykiem
27 czerwca odbyło się spotkanie autorskie z profesorem Bogdanem Góralczykiem dotyczące jego książki "Wielki renesans. Chińska transformacja i jej konsekwencje".