Analizy

OZE w Chinach: rola sektora w ochronie środowiska i bezpieczeństwie energetycznym

Niniejszy artykuł ma na celu wprowadzenie do  polityki energetycznej ostatnich lat  w Chinach w kontekście odnawialnych źródeł energii oraz roli OZE w budowaniu bezpieczeństwa ChRL.

Instytut Boyma 10.04.2020

Chiny są obecnie największym producentem energii ze źródeł odnawialnych. Jednocześnie energia ta pokrywa jedynie niewielki ułamek zapotrzebowania energetycznego Państwa Środka (14.3%  konsumowanej energii w 2018 r. wg danych statista.org, ale z uwzględnieniem energii nuklearnej). Pomimo tego OZE stanowią ważny element polityki energetycznej ChRL, na który rząd kładzie coraz większy nacisk. W przyszłości mogą stanowić czynnik wpływający na bezpieczeństwo kraju w ujęciu nie tylko energetycznym, ale także ochrony środowiska. Niniejszy artykuł ma na celu wprowadzenie do  polityki energetycznej ostatnich lat  w Chinach w kontekście odnawialnych źródeł energii oraz roli OZE w budowaniu bezpieczeństwa ChRL.

Renewable Electricity Law

Choć Państwo Środka z energii odnawialnej korzysta w pewnym stopniu już od lat 20. XX wieku (pierwsza elektrownia wodna powstała w prowincji Yunnan w 1919 r.), a monumentalna tama Trzech Przełomów, która zaczęła działać w 2003 r. jest rozpoznawalna na całym świecie, to ChRL prawie do początku XXI wieku nie miało klarownych wytycznych dotyczących OZE, w tym odpowiednich rozwiązań prawnych i instytucjonalnych. Ważnym determinantem ustalenia takiej polityki okazało się przystąpienie do protokołu z Kioto, który był pierwszym krokiem do sformalizowania międzynarodowej współpracy na rzecz zmniejszenia emisji CO2 i zapobieganiu zmianom klimatycznym. Choć negocjacje nad protokołem odbyły się podczas konferencji w 1997 r., to jego założenia implementowano dopiero 7 lat później. Druga połowa pierwszej dekady XXI wieku okazała się zatem przełomowa dla kwestii związanych z ochroną środowiska. Była też okresem, w którym Chiny intensywnie zaczęły rozwijać politykę związaną z inwestycjami w odnawialne źródła energii. Wraz z wejśćiem w życie postanowień protokołu w ChRL ustanowiono Renewable Electricity Law (2005).

Nowe prawo wprowadziło szczegółowe regulacje dotyczące produkcji i wykorzystania „zielonej energii”.  Strategia rządu skupiała się przede wszystkim na zwiększeniu produkcji energii z OZE i współczynnika jej udziału w ogólnej konsumpcji. Co więcej, w artykule 25 i 26 aktu postanowiono, że, po pierwsze, instytucje finansowe winne są wspierać projekty związane z rozbudową infrastruktury OZE udzielając pożyczek na preferencyjncyh warunkach i po drugie, że wspomniane projekty będą objęte ulgami podatkowymi. Wszystkie założenia rządu miały służyć zwiększeniu produkcji i udziału OZE w ogólnej konsumpcji energii o przynajmniej 10% do 2020 roku.

Chiński profil energetyczny

Za formę wzmocnienia bezpieczeństwa energetycznego, ale i środowiskowego, można uznać również inwestycje w OZE, które pozwalają na dywersyfikację źródeł energii oraz częściowe uniezależnienie się od dostaw; OZE w wiekszości prac naukowych i analiz łączy się z koncepcją zrównoważonego rozwoju i wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego[1]. Na marginesie warto zaznaczyć, że węgiel stanowi obecnie ok. 60% ogólnej konsumpcji  źródeł energii w Chinach[2]. Co ciekawe jednak, choć jego zużycie zwiększa się, udział w ogólnym profilu energetycznym państwa maleje. Udział OZE z roku na rok wzrasta. Powoduje to rozłożenie „ciężaru” produkcji energii i zdywersyfikowanie jej źródeł. Pomimo tego, że odnawialne źródła energii również mają pewne ograniczenia i aktualnie nie są w stanie zastąpić węgla czy gazu (zależność od czynników środowiskowych, geograficznych, ograniczenia infrastrukturalne), stanowią one formę asekuracji dla chińskiego bezpieczeństwa energetycznego.

Analizując produkcję i konsumpcję energii w Chinach w ostatniej dekadzie można wysunąć następujące wnioski:

  • Konsumpcja węgla ponownie wzrasta od 2017 roku. W 2013 zaczęła spadać; w 2017 r. wynosiła 1890. 083 tony oleju ekwiwalentnego (toe), w 2018 już 1906.725 toe i wykazuje tendencję wzrostową[3]
  • Udział węgla w ogólnej konsumpcji paradoksalnie zmniejsza się,
  • Konsumpcja gazu ziemnego i ropy zwiększa się,
  • Udział gazu ziemnego i ropy w ogólnej konsumpcji rośnie,
  • Konsumpcja i udział energii pochodzącej z OZE zwiekszają się[4].

Bezpieczeństwo energetyczne a niskoemisyjna gospodarka

Zwiększenie inwestycji w zrównoważone źródła energii jest również efektem aktywnego uczestnictwa Chin w życiu międzynarodowym. Jako sygnatariusz porozumienia Paryskiego z 2016 roku Państwo Środka zobowiązało się zwiększyć udział zrównoważonej energii w ogólnym modelu konsumpcji do 20% do 2030 roku[5]. Dołączenie do porozumienia przede wszystkim zmusza Chiny do ponownej ewaluacji aktualnego modelu gospodarki energetycznej i wprowadzenia istotnych zmian. Aktualnie jedyną alternatywą dla węgla i gazu, która wydaje się w podobnym stopniu zaspokajać zapotrzebowanie energetyczne w ChRL i jednocześnie zmniejszyć emisje CO2 jest energia nuklearna. Po wydarzeniach w japońskiej Fukushimie w 2011 roku rząd chiński jak na razie wstrzymał nowe inwestycje w atom[6].

Obecnie niskoemisyjna gospodarka nie jest już nierealną idyllą, a staje się koniecznością. Pekin sam dostrzega problemy związane z ochroną środowiska i zanieczyszczeniem powietrza w Chinach. W 2016 roku Ministerstwo Ekologii i Środowiska implementowało plan pięcioletni majacy na celu zmniejszenie zanieczyszczenia smogiem. Degradacja środowiska naturalnego i jej skutki mogą znacząco odbić się na wydajności służby zdrowia i innych sektorów – Pekin zatem stara się przeciwdziałać, choć istotne kroki podjęto w tej sprawie bardzo późno[7].

Aktualnie Chiny są pierwszym krajem na świecie jeśli chodzi o inwestycje w „zieloną energię”. W 2015 roku  roku stały się największym na świecie producentem paneli fotowoltaicznych. Kwotę inwestycji w odnawialne źródła energii szacowano na blisko 280 mld USD w 2017 roku, który był rekordowy pod tym względem. W 2018 r. w porównaniu do ubiegłego kwota ta spadła o 8%, a w 2019 aż o 14%. To pokazuje, że choć chińskie inwestycje w OZE stanowią blisko 45% globalnej sumy, przyszłość chińskiej energetyki i rozwoju zrównoważonej energiii nie jest do końca jasna, a polityka Pekinu może ulec zmianie.

OZE jako źródło inwestycji i wzrostu gospodarczego

Zrównoważona energetyka okazuje się zatem dla Chin nie tylko szansą na zdywersyfikowanie źródeł energii i ochronę środowiska naturalnego, ale także swego rodzaju żyłką złota. Wspomniane panele fotowoltaiczne są także jednym z głównych produktów eksportowych chińskiego przemysłu w ostatnich latach. Głośno było o nich także podczas sporu na linii Unia Europejska – ChrL w 2013 roku, który był związany z dumpingiem cen chińskich eksportowanych do UE i cłami antydumpingowymi wprowadzonymi przez Komisję Europejską (stawka 11,8%). Sprawa była głośna z kilku względów. Po pierwsze, była wynikiem wcześniejszych, drobniejszych konfliktów związanych z chińskim protekcjonizmem. Konflikt między UE a ChRL w 2013 r., jak pisze Coraline Gordon dla China-EU Law Journal, był o krok od przerodzenia się w wojnę handlową[8]. Ujawnił nieznajomość i ignorancję prawa UE przez stronę chińską oraz nierespektowanie zasad wolnego rynku. Po drugie, stworzył dylemat w samej Unii: wybór pomiędzy zasadami handlu międzynarodowego a ochroną środowiska, bo przecież tanie chińskie panele słoneczne umożliwiały pozyskiwanie energii słonecznej w niskokosztowy sposób[9]. Co więcej, chińsko-europejskie partnerstwo było skoncentrowane głównie na działaniu na rzecz zmniejszenia emisji CO2 i przeciwdziałania zmianom klimatycznym. Ostatecznie doszło do porozumienia  w drodze negocjacji.

Oprócz inwestycji w Chinach, Pekin szuka także zagranicznych rynków zbytu dla „zielonych” technologii. Potencjalnym partnerem może być Azja Centralna, która, choć ma ogromny potencjał związany z uwarunkowaniami geograficznymi terenu, nie posiada wystarczającej infrastruktury.  Chińczycy już w ubiegłej dekadzie stali się liderami światowej produkcji paneli słonecznych. Co więcej, eksport technologii z OZE w  2016 roku osiągnał wartość 83 mld dolarów, co równa się ponad 24% udziału w światowym rynku[10].

W 2018 roku Pekin zdecydował jednak o wstrzymaniu pomocy rządowej dla producentów paneli słonecznych w ramach cięcia kosztów (rozrastający się sektor generował zbyt duże obciążenie dla budżetu państwa), co postawiło sektor w trudnej sytuacji. Co jednak ciekawe, chociaż producenci paneli solarnych na rodzimym rynku musieli odnaleźć się na nowo w gorszej sytuacji, ich eksport na rynki zagraniczne znacząco wzrósł wg danych Bloomberg (w 2018 r. o ponad 60% r/r)[11].

Wnioski

Odnawialne źródła energii pełnią coraz istotniejszą rolę w polityce energetycznej Chin. Na razie jednak nie są one w stanie zastąpić dotychczasowych źródeł energii, ani ich zrównoważyć. Pomimo tego mogą pełnić ważny czynnik w zmniejszaniu emisji CO2 i w dążeniu do ochrony środowiska i niwelacji szkodliwych skutków zanieczyszenia powietrza i wód. Jest to obecnie palący problem w Państwie Środka, a także przyczyna wielu problemów zdrowotnych, w tym onkologicznych. Jeżeli Chiny faktycznie do 2030 roku zwiększą ilość pozyskiwanej energii z OZE do 20% lub 30%, wtedy sektor ten może w pewnym stopniu odciążyć opartą na węglu energetykę oraz stanowić formę asekuracji dla bezpieczeństwa energetycznego. Co więcej, może stać się istotnym czynnikiem determinującym politykę Chin w regionie Azji i Pacyfiku. Z drugiej strony zważając na obecną sytuację z koronawirusem i gwałtowne spadki cen surowców naturalnych, może się okazać, że OZE odejdzie na jakiś czas na tor boczny ze względu na przyczyny ekonomiczne. Tania ropa może zmniejszyć inwestycje w rozwijanie technologii związanych w OZE, jednak na ocenę długotrwałych konsekwencji pandemii przyjdzie nam jeszcze poczekać kilka lub kilkanaście miesięcy.

Obecnie w kwestiach bezpieczeństwa OZE nie spełnia jednak kluczowej roli, choć oczywiście może się to zmienić w przyszłości, jeżeli sektor rozwinie się. OZE nie są aktualnie kluczowe dla chińskiego bezpieczeństwa, ponieważ:

  • energia produkowana ze wszystkich źródeł nie jest w stanie pokryć zapotrzebowania 7890-energetycznego ChRL (dlatego konieczny jest import). Choć energia z OZE sama w sobie nie jest w stanie zapewnić bezpieczeństwa Chinom, w przypadku problemów z dostawami, stanowić będzie ograniczoną formę zaplecza energetycznego kraju,
  • energia z OZE stanowi niewielką część konsumowanej energii, co więcej, sektor energetcyzny wciąż zdominowany jest przez węgiel. Dodatkowo, pomimo spadku udziału węgla w ogólnym profilu produkcji i konsumpcji energii w ChRL, Pekin wciąż inwestuje w nowe elektrownie węglowe[12].

Odnawialne źródła energii w Chinach są jednak istotnym sektorem dla rozwoju gospodarczego i technologicznego, a także wykazują ogromny potencjał w kształtowaniu polityki energetycznej Chin w przyszłości, między innymi dlatego, że Pekin coraz bardziej rozwija politykę środowiskową (patrz: Kwartalnik Boyma nr 1 (3)/2020).

Niniejszy materiał znajdą Państwo Kwartalniku Boyma nr – 4/2020

Przypisy:

[1] Np.: Alojzy Z. Nowak, Mariusz Szałański, Władysława Zborowska, ,Rola Odnawialnych Źródeł Energii W Rozwoju Społeczno-Ekonomicznym Kraju I Regionu, Wydawnictwo Naukowe Wudziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2016, Online Http://Www.Wz.Uw.Edu.Pl/Portalefiles/6133-Wydawnictwo-/Rola_Odnaw._Zrodel_Energii_Druk.Pdf Dostęp 5.04.2020.

[2] How is China energy footprint changing?, online https://chinapower.csis.org/energy-footprint/ dostęp 26.03.2020

[3] https://www.ceicdata.com/en/indicator/china/coal-consumption

[4] źródło I więcej danych statystycznych : CEIC data: https://www.ceicdata.com/en/indicator/china/natural-gas-consumption , https://www.ceicdata.com/en/indicator/china/oil-consumption)

[5] Paris agreement – China’s pledges and targets, online https://climateactiontracker.org/countries/china/pledges-and-targets/  dostęp 04.04.2020

[6] Impacts of the Fukushima Daiichi Accident  on Nuclear Development Policies, OECD Nuclear Development Agency, 2017, online  https://www.oecd-nea.org/ndd/pubs/2017/7212-impacts-fukushima-policies.pdf, dostęp 04.04.2020

[7] 中国环境空气质量管理报告online https://wenku.baidu.com/view/92a96fb52e60ddccda38376baf1ffc4fff47e2df.html dostęp 03.04.2020

[8] Więcej na temat sporu i jego rozwiązania w kontekście niskoemisyjnej gospodarki: Goron Coraline, Fighting against climate change and for fair trade: finding the EU’s interest in the solar panels dispute with China, China-EU Law Journal, online https://link.springer.com/article/10.1007/s12689-018-0080-z dostęp 05.04.2020

[9] Tamże.

[10] X. Cao, A. Rajarshi, J. Tong, Technology Evolution of China’s Export of Renewable Energy Products, International Journal of Environment  Research and Public Health, 2018, online https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6121901/    dostęp 5.04.2020

[11]https://www.bloomberg.com/news/articles/2018-12-06/china-ramps-up-solar-panel-exports-after-policy-hits-home-market

[12] https://www.reuters.com/article/us-china-coal-climate/china-coal-mine-approvals-surge-despite-climate-pledges-idUSKCN1UW0EM

 

Bibliografia:

Alojzy Z. Nowak, Mariusz Szałański, Władysława Zborowska, ,Rola Odnawialnych Źródeł Energii W Rozwoju Społeczno-Ekonomicznym Kraju I Regionu, Wydawnictwo Naukowe Wudziału Zarządzania Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2016, Online Http://Www.Wz.Uw.Edu.Pl/Portalefiles/6133-Wydawnictwo-/Rola_Odnaw._Zrodel_Energii_Druk.Pdf Dostęp 5.04.2020.

Chen Aizhu, China’s 2019 annual crude imports set record for 17th year, 2020, online: https://www.reuters.com/article/us-china-economy-trade-crude/chinas-2019-annual-crude-imports-set-record-for-17th-year-idUSKBN1ZD0CI dostęp 4.04.2020.

China solar industry struggles through sudden subsidy cuts https://www.climatechangenews.com/2018/08/15/china-solar-industry-struggles-sudden-subsidy-cuts/, dostęp 05.04.2020.

Dudley Dominic, China Is Set To Become The World’s Renewable Energy Superpower, According To New Report w: Forbes, 11.01.2019, online: https://www.forbes.com/sites/dominicdudley/2019/01/11/china-renewable-energy-superpower/#2993033a745a, dost. 28.03.2020.

Goron Coraline, Fighting against climate change and for fair trade: finding the EU’s interest in the solar panels dispute with China, China-EU Law Journal, online https://link.springer.com/article/10.1007/s12689-018-0080-z dostęp 05.04.2020

How is China energy footprint changing?, online https://chinapower.csis.org/energy-footprint/ dostęp 26.03.2020

https://www.ceicdata.com/en/indicator/china/coal-consumption)

https://www.ceicdata.com/en/indicator/china/natural-gas-consumption ,

https://www.ceicdata.com/en/indicator/china/oil-consumption)

IEA Report May 2017, Contribution of Renewables to Energy Security, online https://www.iea.org/reports/contribution-of-renewables-to-energy-security  dostęp 4.04.2020.

Impacts of the Fukushima Daiichi Accident  on Nuclear Development Policies, OECD Nuclear Development Agency, 2017, online  https://www.oecd-nea.org/ndd/pubs/2017/7212-impacts-fukushima-policies.pdf, dostęp 04.04.2020

Liu Jialu, Understanding China’s renewable energy technology exports, Energy Policy Volume 52, January 2013, online: https://doi.org/10.1016/j.enpol.2012.09.054 dostęp 5.04.2020,

Paris agreement – China’s pledges and targets, online https://climateactiontracker.org/countries/china/pledges-and-targets/  dostęp 04.04.2020

Scott Victor Valentine, Emerging symbiosis: Renewable energy and energy security, Renewable and Sustainable Energy Reviews 15(2011), online: http://www.scottvalentine.net/wp-content/uploads/2016/05/valentine-emerging-symbiosis.pdf, dostęp 4.04.2020.

United Nations Economic and Social Commission for Asia and the Pacific, Energy Security and Sustainable Development in Asia and The Pacific, online: https://www.unescap.org/sites/default/files/energy-security-ap.pdf, dostęp 4.04.2020.

Wang, Feng ; Yin, Haitao; Li Shoude, China’s renewable energy policy: Commitments and challenges. Energy Policy, 2010, online:  38. 1872-1878. 10.1016/j.enpol.2009.11.065, dost. 28.03.2020.

Workman Daniel, Top 15 Crude Oil Suppliers to China, online http://www.worldstopexports.com/top-15-crude-oil-suppliers-to-china/ dostęp 4.04.2020

Cao, A. Rajarshi, J. Tong, Technology Evolution of China’s Export of Renewable Energy Products, International Journal of Environment Research and Public Health, 2018, online https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC6121901/ dostęp 5.04.2020

Karolina Załęgowska

Absolwentka sinologii oraz stosunków międzynarodowych na Uniwersytecie Warszawskim. Aktualnie wiceprezes i ekspertka Instytutu Boyma ds. Chin kontynentalnych i Hongkongu. W kręgu jej zainteresowań badawczych znajdują się stosunki międzynarodowe w regionie Azji i Pacyfiku, historia i kultura Chin oraz językoznawstwo wschodnioazjatyckie.

czytaj więcej

Azjatech #139: Japończycy planują budowę elektrowni termojądrowej

Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Współpraca z Kazachstanem w praktyce

Wywiad z Panem Piotrem Guzowskim – Prezesem Polsko-Kazachstańskiej Izby Handlowo-Przemysłowej.

Tydzień w Azji: Pandemia koronawirusa tłem kolejnego kryzysu w relacjach Pekin-Tajpej

Rozwój pandemii koronawirusa przyniósł nowe napięcia na linii Pekin-Tajpej. Jaki wpływ mają te niedawne wydarzenia na nastroje społeczne na wyspie?

Tydzień w Azji #44: Polska może mieć swój udział w bangladeskim sukcesie

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Ewolucja stosunku głównych amerykańskich partii politycznych wobec Chin. Ku ogólnonarodowej antychińskiej mobilizacji?

Obserwacja działań polityków dwóch najważniejszych partii w Stanach Zjednoczonych wskazuje na stopniowe kreowanie się wspólnej percepcji Chin, jako jednego z głównych zagrożeń dla interesów USA na świecie.

Azja Centralna: nowe energetyczne rozdanie

Sytuacja energetyczna Azji Centralnej w teorii jest dobra. Bogactwo zasobów naturalnych gazu i ropy w Kazachstanie, Turkmenistanie i Uzbekistanie oraz system rzeczny umożliwiający pozyskiwanie energii z hydroelektrowni w Kirgistanie i Tadżykistanie wydają się wystarczające dla zapewniania regionowi bezpieczeństwa energetycznego.

Kwartalnik Boyma – nr 1 (7) /2021

Oddajemy do rąk naszych Czytelników i Czytelniczek pierwsze w 2021 r. wydanie „Kwartalnika Boyma”. Ten numer postanowiliśmy poświęcić zagadnieniom związanym z kobietami i kobiecością w Azji – nie tylko ze względu na to, że numer wydajemy w marcu, a 8 marca obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Kobiet, ale również ze względu na to, że wokół nas toczy się wiele debat dotyczących feminizmu i praw kobiet.

Rozwój potencjału okrętów eskortowych Marynarki Wojennej Chińskiej Armii Ludowo-Wyzwoleńczej

Chiny od początku lat 90. wprowadziły do służby wiele nowych typów okrętów nawodnych głównych klas pozyskanych za granicą oraz zbudowanych przez własny przemysł

Tydzień w Azji #268: Na tym polu USA przegrywają z Chinami. Po raz pierwszy od 6 lat

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Procesy w najwyższych kręgach władzy w Kazachstanie

Na rok po tragicznych wydarzeniach styczniowych w Kazachstanie procesy karne obejmują coraz większą liczbę wysoko postawionych przedstawicieli władzy i biznesu z czasów prezydenta Nursułtana Nazarbajewa, jak i jego następcy.

Forbes: Chokepoints, czyli wnioski płynące z wypadku „Ever Given”

Tygodniowa blokada Kanału Sueskiego przypomniała nam o wrażliwości systemu globalnego handlu. Istnieje kilka punktów na świecie, których kontrola pozwala ustalać zasady globalnej wymiany. Gdzie leżą te chokepoints i jak zabezpieczać się przed ryzykami z nimi związanymi?

Forbes: Słabszy partner i systemowy rywal. Wirtualny szczyt Unia-Chiny bez przełomu

Partnerzy, konkurenci i systemowi rywale – tak coraz częściej Unia Europejska postrzega Chiny. Wirtualny szczyt, który odbył się 22 czerwca, nie przyniósł przełomu, ale dobrze zdefiniował pola napięć i przestrzeń do przyszłej współpracy pomiędzy Brukselą a Pekinem.

Tydzień w Azji: Indyjski rynek walentynkowy, czyli szybka westernizacja młodego pokolenia klasy średniej

14 lutego miliony ludzi na całym świecie celebrują święto zakochanych. Zgodnie z panującym zwyczajem tego dnia wysyła się kartki z wyznaniami miłosnymi, kwiaty oraz upominki. Indie pod tym względem nie są wyjątkiem...

Forbes: Idee na użytek władz. Jak Chiny budują swoje opowieści o świecie

Promocja chińskiej myśli politycznej leży w interesie Komunistycznej Partii Chin. Dzięki tworzeniu nowych pojęć władza wzmacnia przekaz tworzący opowieść o sukcesie Państwa Środka. To ułatwia zaś pozyskiwanie kolejnych partnerów i budowanie relacji, czyli tzw. guanxi

Forbes: Czy jeśli Polska wykluczy chińskie firmy z budowy 5G, to Chiny zablokują polskie jabłka?

Pekin od lat współtworzy mit wielkiego chińskiego rynku, który mogą podbić polskie firmy. Wraz z polityką luzowania pandemicznych obostrzeń za Wielkim Murem, narracja ta powraca także przy okazji debaty o 5G w Polsce.

To nasza wojna. Co dalej po klęsce w Afganistanie?

Polacy byli w Afganistanie przez prawie 19 lat. Zaangażowaliśmy wiele środków, ponieśliśmy duże straty. Teraz musimy skupić się w pierwszym rzędzie na ograniczeniu skutków katastrofy i znalezieniu jej przyczyn.

Tydzień w Azji #122: Niezrównoważone ożywienie gospodarcze w Chinach budzi obawy

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Tydzień w Azji #30: Polityka rządu odstraszy inwestorów od trzeciej gospodarki Azji

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Azjatech #71: Udany test indyjskiego demonstratora technologii hipersonicznej

Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Tydzień w Azji: Wielka migracja, czyli Rosja i Azja Centralna w obliczu koronawirusa

Czarne chmury gromadzą się nad milionami imigrantów zarobkowych w Rosji. Kryzys gospodarczy spowodowany koronawirusem i spadkiem ceny ropy uderzy mocno w główne źródła zatrudnienia ludności napływowej z republik Azji Centralnej

Jak narracje strategiczne wpływają na ocenę polityki?

(Subiektywny) przegląd wybranych artykułów badawczych dotyczących stosunków międzynarodowych w regionie Azji i Pacyfiku publikowanych w wiodących czasopismach naukowych.

RP: Państwa Azji znoszą restrykcje dla podróżnych. Czy ułatwi to podróże biznesowe?

Planując podróż biznesową w 2023 r., szczególnie do Azji, wciąż musimy liczyć się z obowiązkami testów, opóźnieniami lotów, wysokimi cenami biletów i bagażu oraz długimi kolejkami na lotniskach, zarówno przy wylocie, jak i powrocie.

Tydzień w Azji #242: W Chinach tyka kolejna bomba, która może wywołać potężny kryzys

Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.

Książka „Polityka zagraniczna Singapuru w regionie Azji i Pacyfiku” w wolnym dostępie

Zapraszamy do pobrania wersji elektronicznej książki dr Anny Grzywacz, poświęconej polityce zagranicznej Singapuru. Jest to kolejna pozycja wydawnictwa Asian Century udostępniona do przeczytania w wolnym dostępie.