
16 kwietnia premier Shinzo Abe rozszerzył wprowadzony 7 kwietnia stan zagrożenia z siedmiu najludniejszych prefektur (Tokio, Osaki oraz pięciu innych) na całą Japonię. Aby stan zagrożenia zakończył się planowo 6 maja, wprowadzone środki społecznego dystansu powinny ograniczyć społeczne interakcje o 70% i spłaszczyć krzywą zachorowań.
W całej Japonii liczba osób zakażonych wirusem Covid-19 przekroczyła 9 tysięcy przy 90 tys. przeprowadzonych testów. Dla porównania, w niemal 2.5 raza mniej zaludnionej Korei Południowej liczba zakażonych wyniosła 10 tys. osób przy 500 tys. przeprowadzonych testach. W zależności od prefektury, od 50% do 77% przypadków odnotowanych zakażeń pozostaje bez ustalonego źródła. Niska częstotliwość wykonywanych testów, jak i późna reakcja japońskiego, rządu spotkała się z krytyką opinii publicznej. Według symulacji eksperckiego zespołu prowadzonego przez prof. Hiroshiego Nishinurę z Uniwersytetu w Hokkaido, bez podjęcia odpowiednich środków zapobiegawczych, życie może stracić ponad 420,000 mieszkańców wysp.
Zanim stan zagrożenia został rozszerzony na całą Japonię, poszczególne prefektury indywidualnie zwracały się z prośbą o nadanie im odpowiedniego stanu, by mogły efektywniej walczyć z epidemią – dwie prefektury wprowadziły stan zagrożenia przed deklaracją rządu, chociaż nie miał on podstawy prawnej. Specjalny stan nadaje gubernatorom prefektur prawną możliwość wprowadzenia ograniczeń w organizacji życia publicznego: zamknięcia szkół, ograniczenie z korzystania lub tymczasowego zamknięcia kin oraz innych miejsc charakterystycznych dla dużych zgromadzenia. Stan zagrożenia uprawnia również regionalne władze do przywłaszczenia prywatnej własności – budynków i ziem – w celu świadczenia opieki lekarskiej.
Stan zagrożenia nie umożliwia jednak karania za nieprzestrzeganie zaleceń rządu ani wprowadzenia zakazu handlu. Nie przewiduje również zakazu przemieszczania się wewnątrz kraju – japońskie lotniska pozostają otwarte, a linie kolejowe kursują bez zmian. Powojenna konstytucja, proklamowana gdy w japońskiej pamięci łamanie praw człowieka z okresu II wojny światowej były cały czas świeże, gwarantuje szeroką ochronę praw obywatelskich, co uniemożliwia gwałtowną ingerencję w organizację życia społecznego.
Swoistym japońskim odbiciem pojedynku prezydenta Donalda Trumpa i gubernatora Nowego Jorku Andrewa Cuomo o sposób walki z epidemią jest spór między premierem Shinzo Abe a gubernatorką Tokio Koike Yuriko. Centrala wywierała presję na tokijskim zarządzie, by środki zapobiegawcze jak najmniej ingerowały w gospodarkę, podczas gdy gubernatorka stolicy naciskała na jak najszybsze ogłoszenie stanu zagrożenia.
W oczach opinii publicznej wersja „soft” premiera Shinzo Abe nie cieszy się uznaniem – według wyników ankiety telefonicznej opublikowanych 13 marca przez japońską agencję informacyjną Kyodo, 80% Japończyków uważa, iż stan zagrożenia został wprowadzony zbyt późno. Dodatkowo, społeczne poparcie dla rządu Abe spadło o 5.1 punktu procentowego w porównaniu z końcem marca.
Innym zapalnym punktem krytyki był nieudany filmik opublikowany na twitterze, w którym premier pokazuje w jaki sposób spędza kwarantannę – czytając książki, głaszcząc psa i popijając herbatę. Tweet został szybko sparodiowany, a gazety ironicznie nazwały premiera „Arystokratą Abe”, ukazując go jako tracącego kontakt z życiem zwykłego obywatela. Również ogromny projekt dostarczenia dwóch wielorazowych, materiałowych masek do każdego mieszkańca, prześmiewczo nazwany „Abenomask”, spotkał się z krytyką jako nieprzemyślany i wyrzucający w błoto pieniądze podatników.
Natomiast eksperci przewidują, iż wprowadzenie stanu zagrożenia w połączeniu z dramatycznym spadkiem wpływów z turystyki oraz przełożeniem Igrzysk Olimpijskich, będzie dotkliwym ciosem dla japońskiej gospodarki na skraju recesji. Ceny sklepów w priorytetowych dzielnicach Tokio i Osaki, niewzruszone od dekad, w ostatnich tygodniach spadły o ponad 30%, wzbudzając zainteresowanie inwestorów z Hongkongu. Istnieje obawa, iż output gospodarki w obecnym kwartale spadnie o ponad 20%.
By przeciwdziałać negatywnym skutkom walki z epidemią, rząd premiera Abe zaaprobował ekonomiczny pakiet ratunkowy opiewający na sumę 108 bilionów yenów (ok. 4 bilionów zł). W skład pakietu wchodzą m.in. transfer pieniężny na 300,000 yenów (ok. 12 tyś. zł) dla najbardziej poszkodowanych gospodarstw domowych, dofinansowania do 2 mln yenów (ok. 80 tys. zł) dla małych i średnich firm, których dochody spadły o ponad połowę oraz całkowite zwolnienie biznesów, których sprzedaż spadła o ponad połowę m.in. z podatku konsumpcyjnego oraz podatku od nieruchomości. Dodatkowo, wraz z rozszerzeniem stanu zagrożenia na całą Japonię, premier Abe zapowiedział dodatkowy transfer pieniężny na 100 tys. yenów (ok. 4 tys. zł) dla każdego obywatela. W zależności od stopnia kontroli epidemii, decyzja o dalszym przedłużeniu stanu zagrożenia lub jego wycofaniu, zostanie podjęta 6 maja.

Karolina Zdanowicz Ekspert ds. Japonii. Studentka drugiego stopnia filologii japońskiej na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. W latach 2018/2019 odbyła roczne stypendium rządowe MEXT na Nara Joshi Daigaku w Japonii. Do jej głównych zainteresowań badawczych należą powojenne kino japońskie oraz współczesna kultura masowa.
czytaj więcej
Instytut Boyma we współpracy z Ambasadą Republiki Kazachstanu w RP zorganizował debatę międzynarodową w formule on-line z udziałem Prezydenta RP w latach 1995-2005 r., Aleksandra Kwaśniewskiego.
How China uses its narratives on the Russo-Ukrainian war to court the Global South
Three years after Russia’s full-scale invasion of Ukraine, it is entirely clear that this conflict has irrevocably changed the geopolitical landscape both in Europe and beyond and its repercussions will be felt far beyond the battlefield for years to come.
Konrad SzattersTydzień w Azji: Kirgistan – w zaklętym kręgu politycznej niestabilności
4 października 2020 r. odbyły się w Kirgistanie wybory parlamentarne. Nic nie zapowiadało, by ich rozstrzygnięcie wywołało społeczne niezadowolenie, które przerodziło się w falę ogromnych demonstracji, a w konsekwencji unieważnienie wyniku wyborów.
Jerzy OlędzkiAzjaTech #5: Pojazdy przyszłości i japońscy naukowcy, którzy ratują Morze Aralskie
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości. W tym numerze najświeższe wiadomości o technologiach z Izraela, Japonii oraz Chin.
W stronę Europy. Prezydent Tokajew wspiera ideę euroazjanizmu
Centralnym punktem kreowania kazachskiej tożsamości po 1991 r. nieodmiennie pozostaje Złota Orda, czyli okres największej świetności zjednoczonych plemion zamieszkujących obszar dzisiejszej republiki. Do tej idei nawiązał też w swoim przemówieniu 7 października prezydent Kassym-Żomart Tokajew.
Jerzy OlędzkiAzjatech #216: Izrael i USA mogą zyskać mocnego konkurenta w produkcji dronów
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Brak zaufania fundamentem amerykańsko-chińskich rozmów, czyli nowa normalność
Niecały rok wojny handlowej nie zapowiadał dobrze oczekiwanego spotkania Donalda Trumpa i Xi Jinpinga. Mimo to spotkanie przywódców USA i Chin na szczycie G20 w Osace 29 czerwca uznano za względny sukces.
Maksym GdańskiAzjatech #127: Singapurska wyspa poligonem doświadczalnym technologii 5G
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Azjatech #119: Sztuczna inteligencja daje przepis na eksperymentalne produkty spożywcze
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji #275: Łagodzenie napięć czy narodziny giganta wolnego handlu?
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji #156: 14 rund rozmów bez przełomu. Czy Indie i Chiny się dogadają?
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji #305: Chińczycy cierpią w strategicznych dla siebie krajach. Narasta sinofobia
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Zwroty, wzloty i upadki. Japońska tarcza, czyli jak bronić się przed atakiem rakietowym?
Ku wielkiemu zaskoczeniu obserwatorów 15 czerwca 2020 japoński minister obrony Tarō Kōno poinformował o anulowaniu procesu pozyskania systemu Aegis Ashore. Dwa stanowiska radarów dalekiego zasięgu miały być podstawowym elementem obrony przeciwrakietowej kraju. Co istotne, decyzja o anulowaniu projektu została ostatecznie sformalizowana 24 czerwca przez Radę Bezpieczeństwa Narodowego, co oznacza zgodę premiera oraz ministrów obrony i spraw zagranicznych.
Paweł BehrendtTydzień w Azji #89: Węgry otwierają się na Wschód
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji #48: Uzbekistan krajem 2019 roku. Reformy kuszą międzynarodowych graczy
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Azjatech #11: Uzbekistan wyprodukuje papier z kamienia
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji #191: Niemcy szykują gospodarczy rozwód z Chinami
Przegląd Tygodnia w Azji to zbiór najważniejszych informacji ze świata polityki i gospodarki państw azjatyckich mijającego tygodnia, tworzony przez analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
Tydzień w Azji: Kazachstan wybrał stabilizację
Wybory parlamentarne w Kazachstanie, które odbyły się 10 stycznia, nie przyniosły istotnych zmian politycznych. Brak protestów społecznych, podobnych do Białorusi czy Rosji może wskazywać, że Kazachowie nie oczekują zmian, a przede wszystkim aktywnej polityki społecznej, kontynuacji rozwoju gospodarczego oraz stabilności rządów.
Jerzy OlędzkiInstytut Boyma współtworzył Europejskie Forum Gospodarcze w Łodzi
16 grudnia 2022 r. Krzysztof M. Zalewski prowadził panele dyskusyjne o szansach polskiego biznesu na rynkach ASEAN, Bliskiego Wschodu i Turcji na XV Europejskim Forum Gospodarczym w Łodzi.
W połowie stycznia bieżącego roku światowe media obiegła informacja, że Lee Jae-yong, wiceprezes i faktyczny lider konglomeratu Samsung, został skazany przez sąd w Seulu na dwa i pół roku bezwzględnego pozbawienia wolności.
Andrzej PieniakDavkhar deel a wolność mongolskich mediów w kontekście wyborów
Ostatnie lata były dla Mongolii czasem ciągłych intensywnych prób na wielu frontach. Wciąż nowe rozczarowania ekonomiczne (spadek wzrostu PKB z ok. 18% w 2013 r. do ok. 2% w 2015 r., przeciągające się negocjacje w sprawie Oyu Tolgoi, problemy finansowe Tavantolgoi), kontrowersyjne tematy społeczno-polityczne (sprawa „Prawa o długiej nazwie”, skazanie aktywisty ekologicznego Tsetsgee Mönkhbayara, protesty […]
Paweł SzczapAzjatech #185: Adidas otwiera w Chinach stadion wykonany ze starych butów
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.
RP: Przyspieszenie prywatyzacji w Uzbekistanie
Prezydent Uzbekistanu Szawkat Mirzijojew stara się przyspieszyć prywatyzację majątku państwowego. Uzbecy zapraszają potencjalnych inwestorów na marcowe forum w swej stolicy - Taszkencie.
Magdalena Sobańska-CwalinaAzjatech #80: Czy wyobraźnia sztucznej inteligencji dorówna ludzkiej?
Azjatech to cotygodniowy przegląd najważniejszych informacji o innowacjach i technologii w krajach Azji, tworzony przez zespół analityków Instytutu Boyma we współpracy z Polskim Towarzystwem Wspierania Przedsiębiorczości.